مقالات

انواع روش های نگهداری و تعمیرات

انواع روش های نگهداری و تعمیرات

نگهداری و تعمیرات یکی از فعالیت های مهم و ضروری در صنعت و تولید است که به منظور حفظ و بهبود عملکرد، ایمنی، کیفیت و طول عمر تجهیزات و سیستم های صنعتی انجام می شود. نگهداری و تعمیرات می تواند بر روی تجهیزات مکانیکی، الکتریکی، الکترونیکی، هیدرولیکی، پنوماتیکی و غیره انجام شود. نگهداری و تعمیرات می تواند به صورت داخلی توسط پرسنل سازمان یا به صورت خارجی توسط شرکت های تخصصی انجام شود.

هدف از نگهداری و تعمیرات این است که تجهیزات و سیستم ها را در شرایط بهینه نگه دارد و از خرابی های ناگهانی، از کار افتادگی، کاهش بازده، افزایش هزینه ها، کاهش کیفیت، افزایش ریسک حوادث و آسیب های انسانی و محیطی جلوگیری کند. بنابراین، نگهداری و تعمیرات می تواند سودآوری، رقابت پذیری، اعتماد سازمانی و رضایت مشتری را افزایش دهد.

 

انواع روش های نگهداری و تعمیرات

بر اساس زمان و شرایط انجام فعالیت های نگهداری و تعمیرات، می توان انواع مختلفی از روش های نگهداری و تعمیرات را تعریف کرد. در این مقاله، به معرفی و بررسی پنج روش اصلی نگهداری و تعمیرات می پردازیم که عبارتند از:

  • نگهداری و تعمیرات اصلاحی (Corrective Maintenance)
  • نگهداری و تعمیرات مبتنی بر شکست (Breakdown Maintenance)
  • نگهداری و تعمیرات پیشگیرانه (Preventive Maintenance)
  • نگهداری و تعمیرات پیشگویانه (Predictive Maintenance)
  • نگهداری و تعمیرات بهره ور جامع (Total Productive Maintenance)

 

هر یک از این روش ها مزایا و معایب خاص خود را دارند و برای تجهیزات یا سیستم های مختلف مناسب هستند. بنابراین، برای انتخاب روش مناسب نگهداری و تعمیرات، باید عواملی مانند نوع و وضعیت تجهیزات، اهمیت و تأثیر آنها بر فرآیند تولید، هزینه ها و سودهای مربوط به نگهداری و تعمیرات، ریسک ها و مشکلات احتمالی و نیازهای آموزشی را در نظر بگیریم. در ادامه، به توضیح این عوامل و نحوه انتخاب روش نگهداری و تعمیرات بر اساس آنها می پردازیم.

 

نوع و وضعیت تجهیزات

نوع و وضعیت تجهیزات یکی از عوامل مهم در انتخاب روش نگهداری و تعمیرات است. برخی از تجهیزات یا سیستم ها به دلیل طراحی، ساخت، مواد، استفاده و غیره، مقاومت و پایداری بالایی دارند و احتمال خرابی یا نقص آنها کم است. برای این نوع تجهیزات، می توان از روش نگهداری و تعمیرات اصلاحی یا مبتنی بر شکست استفاده کرد. برخی از تجهیزات یا سیستم ها به دلیل طراحی، ساخت، مواد، استفاده و غیره، مقاومت و پایداری کمی دارند و احتمال خرابی یا نقص آنها زیاد است. برای این نوع تجهیزات، می توان از روش نگهداری و تعمیرات پیشگیرانه یا پیشگویانه استفاده کرد.

 

اهمیت و تأثیر تجهیزات بر فرآیند تولید

اهمیت و تأثیر تجهیزات بر فرآیند تولید یکی از عوامل مهم در انتخاب روش نگهداری و تعمیرات است. برخی از تجهیزات یا سیستم ها نقش حیاتی و اساسی در فرآیند تولید دارند و از کار افتادن یا عملکرد نامناسب آنها باعث اختلال در تولید، کاهش کیفیت، افزایش هزینه ها، کاهش رضایت مشتری و افزایش ریسک حوادث می شود. برای این نوع تجهیزات، می توان از روش نگهداری و تعمیرات مبتنی بر شکست یا پیشگویانه استفاده کرد. برخی از تجهیزات یا سیستم ها نقش کمتری در فرآیند تولید دارند و از کار افتادن یا عملکرد نامناسب آنها تأثیر کمی بر تولید، کیفیت، هزینه ها، رضایت مشتری و ریسک حوادث دارد. برای این نوع تجهیزات، می توان از روش نگهداری و تعمیرات اصلاحی یا پیشگیرانه استفاده کرد.

 

هزینه ها و سودهای مربوط به نگهداری و تعمیرات

هزینه ها و سودهای مربوط به نگهداری و تعمیرات یکی از عوامل مهم در انتخاب روش نگهداری و تعمیرات است. برخی از روش های نگهداری و تعمیرات هزینه های زیادی را برای خرید قطعات یدکی، ابزار و تجهیزات لازم، نیروی انسانی متخصص و آموزش دیده، برنامه ریزی و زمانبندی، ثبت و گزارش و… دارند.

 

ریسک ها و مشکلات احتمالی

ریسک ها و مشکلات احتمالی یکی از عوامل مهم در انتخاب روش نگهداری و تعمیرات است. برخی از روش های نگهداری و تعمیرات ممکن است باعث افزایش احتمال وقوع حوادث و آسیب های انسانی و محیطی شوند. برای مثال، روش نگهداری و تعمیرات اصلاحی یا مبتنی بر شکست ممکن است باعث شود تجهیزات بدون هشدار قبلی از کار بیفتند و به کارکنان یا محیط اطراف آنها آسیب برسانند. برای این نوع تجهیزات، می توان از روش نگهداری و تعمیرات پیشگویانه استفاده کرد که با استفاده از تکنیک های تشخیص وضعیت (Condition Monitoring)، می تواند خرابی های احتمالی را پیش بینی و جلوگیری کند. برخی از روش های نگهداری و تعمیرات ممکن است باعث افزایش پیچیدگی و دشواری فعالیت های نگهداری و تعمیرات شوند. برای مثال، روش نگهداری و تعمیرات پیشگیرانه یا پیشگویانه ممکن است نیاز به انجام فعالیت های متعدد و متنوعی مانند بازرسی، تنظیم، تمیز کردن، روان کاری، تعویض قطعات و غیره داشته باشد که نیاز به زمان، منابع و برنامه ریزی دقیق دارد. برای این نوع تجهیزات، می توان از روش نگهداری و تعمیرات بهره ور جامع استفاده کرد که با ایجاد تعهد و مشارکت کارکنان در فعالیت های نگهداری و تعمیرات، می تواند پیچیدگی و دشواری را کاهش دهد.

 

 

 

نیازهای آموزشی

نیازهای آموزشی یکی از عوامل مهم در انتخاب روش نگهداری و تعمیرات است. برخی از روش های نگهداری و تعمیرات نیاز به دانش و مهارت فنی و تخصصی بالایی برای انجام فعالیت های نگهداری و تعمیرات دارند. برای مثال، روش نگهداری و تعمیرات پیشگویانه یا بهره ور جامع نیاز به دانش و مهارت در استفاده از تکنیک های تشخیص وضعیت، تجزیه و تحلیل داده ها، حل مسئله، بهبود مستمر و غیره دارد. برای این نوع تجهیزات، باید برنامه های آموزشی مناسبی برای ارتقاء دانش و مهارت کارکنان طراحی و اجرا کرد. برخی از روش های نگهداری و تعمیرات نیاز به دانش و مهارت فنی و تخصصی کمتری برای انجام فعالیت های نگهداری و تعمیرات دارند. برای مثال، روش نگهداری و تعمیرات اصلاحی یا مبتنی بر شکست نیاز به دانش و مهارت در تعمیر یا تعویض قطعات خراب یا نقص دارد. برای این نوع تجهیزات، باید دستورالعمل ها و راهنماهای ساده و کاربردی برای انجام فعالیت های نگهداری و تعمیرات تهیه و در دسترس کارکنان قرار داد.

 

نتیجه گیری

در این مقاله، به معرفی و بررسی پنج روش اصلی نگهداری و تعمیرات تجهیزات پرداختیم و عواملی را که باید در انتخاب روش مناسب نگهداری و تعمیرات در نظر بگیریم، شرح دادیم. این عوامل عبارتند از نوع و وضعیت تجهیزات، اهمیت و تأثیر تجهیزات بر فرآیند تولید، هزینه ها و سودهای مربوط به نگهداری و تعمیرات، ریسک ها و مشکلات احتمالی و نیازهای آموزشی. بر اساس این عوامل، می توان روش نگهداری و تعمیرات را از بین روش های اصلاحی، مبتنی بر شکست، پیشگیرانه، پیشگویانه و بهره ور جامع انتخاب کرد. انتخاب روش مناسب نگهداری و تعمیرات می تواند به بهبود عملکرد، ایمنی، کیفیت و طول عمر تجهیزات و سیستم های صنعتی کمک کند و سودآوری، رقابت پذیری، اعتماد سازمانی و رضایت مشتری را افزایش دهد.

منابع:

بازگشت به لیست

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *